|
NR 1-2/2004
SUPLEMENT
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Centralna grubość
rogówki w jaskrze normalnego ciśnienia
Central corneal thickness
measurement in normal tension glaucoma
Robert Wasilewicz, Hanna
Pecold-Stępniewska, Krystyna Pecold
Z Kliniki i Katedry Okulistyki Akademii Medycznej w Poznaniu
Kierownik: prof. dr hab. n. med. Krystyna Pecold |
|
|
| Summary: |
Purpose: To
evaluate corneal thickness in eyes with normal tension
glaucoma.
Material and methods: CCT (measured by specular
microscope Topcon SP2000P) was evaluated in 70 eyes of
39 patients with diagnosed NTG, 35 women and 4 men in
age 31 – 78 years (mean 68 years).
Results: Mean central corneal thickness measured
by the specular microscope (between 11 and 1), was 523,7
µm in range 465-575 µm. Impact of CCT on results of
Goldman aplanation tonometry was detected in 55,7% of
NTG eyes – overestimated in 20% and underestimated in
35% of them. Corrected maximal IOP > 21mmHg, was found
in 14% of NTG eyes.
Conclusions: Central corneal thickness
measurement should be part of routine ophthalmological
examination in glaucomatous patients (specially in NTG),
being helpful in choice of optimal therapeutic strategy.
|
| Słowa kluczowe: |
jaskra normalnego
ciśnienia, centralna grubość rogówki. |
| Key words: |
normal tension glaucoma,
central corneal thickness. |
|
|
|
Jaskra normalnego ciśnienia (NTG –
normal tension glaucoma) to przewlekła postępująca neuropatia
nerwu wzrokowego, charakteryzująca się typową morfologią tarczy
nerwu II oraz uszkodzeniem warstwy włókien nerwowych siatkówki
w oku z otwartym kątem przesączania i ciśnieniem
wewnątrzgałkowym (IOP – intraocular pression) < 22 mmHg.
U podłoża patogenezy tej jednostki leży proces apoptozy komórek
zwojowych siatkówki.
W ostatnim dziesięcioleciu liczne prace, a szczególnie dane
otrzymane w toku prac Collaborative Normal Tension Glaucoma
Study, wykazały, że w 5-letnim okresie obserwacji redukcja
wyjściowego IOP o 30% powoduje zahamowanie progresji neuropatii
w 80% oczu. W obecnej chwili redukcja i stabilizacja krzywej
dobowej IOP pozostaje podstawową i jedyną udowodnioną metodą
terapii neuropatii jaskrowej. Najdokładniejszą nieinwazyjną
metodą oceny IOP pozostaje tonometria aplanacyjna Goldmanna.
Głównym czynnikiem mającym wpływ na błąd jej pomiaru jest
wartość centralnej grubości rogówki (CCT – central corneal
thickness).
Cel
Celem pracy jest ocena centralnej grubości rogówki w grupie
pacjentów z rozpoznaną NTG.
Pacjenci i metody
Ocenę CCT wykonano w grupie 70 oczu, u 39 pacjentów w wieku
31-78 lat (średnia 68 lat), 35 kobiet i 4 mężczyzn, z rozpoznaną
NTG.
Metoda
Pomiar CCT u wszystkich pacjentów wykonywany był przez tę samą
osobę (współautor pracy) pomiędzy godziną 11. a 13.
z zastosowaniem mikroskopu spekularnego Topcon SP 2000P, po
okresie wypłukania farmakoterapii (14 dni). Wynik to średnia
5 prawidłowych technicznie pomiarów.
Wyniki
Wartość CCT w powyższej grupie pacjentów z NTG wynosiła 465-575
µm, wartość uśredniona CCT – 523,7 µm, średnia 520 ± 55 µm.
Wpływ wartości CCT na wynik pomiaru tonometrii aplanacyjnej
Goldmanna stwierdzono w 39 oczach, tj. 55,7% oczu. W 25 oczach
(35,7%) wartość CCT < 520 µm zaniżała wynik pomiaru tonometru,
w 14 oczach wartość > 545 µm (20%) powodowała zawyżanie wyniku
pomiaru tonometrycznego (ryc. 1). Maksymalne IOP > 21 mmHg po
uwzględnieniu CCT stwierdzono w 10 oczach, tj. w 14,3%
wszystkich badanych oczu.
Dyskusja
Jednym z parametrów o największym znaczeniu w monitorowaniu
neuropatii jaskrowej jest IOP. Tonometr aplanacyjny od czasu,
gdy w 1957 roku został zaproponowany przez Goldmanna, stał się
standardem w ocenie ciśnienia wewnątrzgałkowego. W formule
Goldmanna założono stałą elastyczność i grubość rogówki.
Przyjęto, że IOP wynosi 1 mmHg, gdy ciężar 0,1 g, działający na
powierzchnię 3,06 mm2 rogówki, spowoduje jej całkowite
spłaszczenie. Goldmann i Schmidt (6) podczas kalibracji
tonometru założyli CCT równą 520 µm (średnia wartość CCT
uzyskana empirycznie przez autorów z zastosowaniem pachymetru
optycznego) i wskazali, że zmiana CCT może mieć wpływ na wartość
pomiaru. W praktyce wartość CCT większa niż założona przez
Goldmanna powoduje zawyżenie, a mniejsza – zaniżenie wyniku
pomiaru IOP. |
|
Zgodnie z badaniami
Ehlersa (5) i Whitacre’a (7) z zastosowaniem kaniulizacji komory
przedniej, pachymetru optycznego i tonometru Perkinsa lub
Draegera oceniono, że każda zmiana CCT o 14 µm od wartości 520
µm powoduje zmianę IOP o ± 1 mmHg. W metaanalizie Doughtyego (4)
uzyskano dla pachymetru spekularnego wartość 1 mmHg na każde 15
µm CCT od wartości 535 µm. Prace oceniające CCT z zastosowaniem
mikroskopu spekularnego w populacji osób zdrowych wykazywały
zakres wartości CCT 423-608 µm ze średnią ok. 533-535 µm (1).
W pracy przyjęliśmy średnią wartość CCT jako 535 µm oraz zmianę
o 1 mmHg wartości IOP na każde 15 µm od wartości 520-550 µm.
Wartości CCT w naszej grupie pacjentów wynosiły 465-575 µm
i były porównywalne z doniesieniami innych autorów (3,4).
Wartość uśredniona CCT 523,7 µm i średnia 520 µm były
nieznacznie niższe od wartości średniej CCT dla populacji osób
zdrowych, tj. 535 µm. Wartość CCT według powyższych założeń
miała wpływ na pomiar tonometrem aplanacyjnym Goldmanna w blisko
56% oczu, w 35,7% oczu powodując zaniżenie wyników pomiarów, co
mogło wpływać na niewystarczającą intensywność lub rodzaj
terapii. Dodatkowo w 14,3% oczu maksymalne IOP po uwzględnieniu
wartości CCT wynosiło >21 mmHg (dane z literatury: 3-30%) (2).
Wniosek
1. Ocena centralnej grubości rogówki powinna stanowić składową
podstawowego badania pacjenta z neuropatią jaskrową, pozwalając
na ocenę rzeczywistej wartości ciśnienia wewnątrzgałkowego
i optymalny wybór strategii terapii.
PIŚMIENNICTWO: 1. Bovelle R.: Corneal thickness measurements
with Topcon SP2000P. Arch. Ophthalmol., 1999, 117, 868-870. 2. Copt
R. P.: Corneal Thickness in ocular hypertension, POAG and normal
tension glaucoma. Arch. Ophthalmol., 1999, 117, 14-16. 3. Doughty
M. J.: Central Corneal Thickness in European (white) indyviduals.
Ophthal. Physiol. Opt., 2002, 22, 491-504. 4. Doughty M. J.:
Human Corneal Thickness and its impact on intraocular pressure.
Surv. Ophthalmol., 2000, 44, 367-408. 5. Ehlers N.: Applanation
tonometry and central corneal thickness. Acta Ophthalmol. Scand.,
1975, 53, 34-43. 6. Goldmann H.: Über Applanationstonometrie.
Ophthalmologe, 1957, 134, 221-242. 7. Whitacre M.: The effect of
corneal thicknesson applanation tonometry. Am. J. Ophthalmol.,
1993, 115, 592.
Praca wpłynęła do Redakcji 28.01.2004 r. (433).
Ryc. 1. Centralna grubość rogówki w grupie
pacjentów z jaskrą normalnego ciśnienia. Podział na grupy
w zależności od wpływu CCT na wynik pomiaru IOP (odpowiednio: -4
/ -3 / -2 / -1 / 0 / +1/ +2 mmHg w stosunku do skorygowanego
pomiaru dla CCT równego 535 µm według mikroskopu spekularnego).
Fig. 1. Central corneal thickness in normal tension glaucoma.
Correction to thickness measured by the specular microscope fot
535 µm.
|
|
|
|
|
|
