|
|
|
|
|
|
|
|
|
Sprawozdanie z XXV Symposium
Retinologicum
Anna Gotz-Więckowska, Małgorzata Rydlewska-Fojut, Bogna Świtek-Tyma |
|
|
|
|
|
|
|
W dniach 6-8 kwietnia 2001 r. odbyło się w Poznaniu XXV
Symposium Retinologicum. Obrady poprzedzone zostały XXV Jubileuszowym Kursem Chirurgii
Siatkówki i Ciała Szklistego, zorganizowanym w dniach 5-6 kwietnia przez prof. Ingrid
Kreissig z Uniwersyteckiej Kliniki Okulistycznej w Tubingen (Niemcy). Wykładowcami na
kursie poza panią prof. Kreissig było wielu znamienitych gości z Niemiec, Stanów
Zjednoczonych, Włoch i Polski. Tematy kursu to: diagnostyka i leczenie odwarstwienia
siatkówki, tamponada stała i czasowa, zabiegi z wykorzystaniem gazu, witrektomia,
reoperacje, dyskusja panelowa i prezentacja przypadków. W kursie wzięło udział 157
lekarzy okulistów z Polski, Bułgarii, Czech, Indii, Rosji, Rumunii i Węgier.
Uroczyste powitanie Gości XXV Symposium odbyło się 6 kwietnia w Auli Uniwersytetu im.
Adama Mickiewicza. Zebrani wysłuchali uroczystych wystąpień prof. Krystyny Pecold,
prezydenta Poznania Andrzeja Grzybowskiego, wojewody wielkopolskiego Stanisława Tamma,
prof. Andrzeja Obrębowskiego przemawiającego w imieniu rektora Akademii Medycznej, a także
przewodniczącego PTO prof. Józefa Kałużnego. Referat pt. "Okulistyka w Unii
Europejskiej na progu XXI wieku i jej otwarcie na kraje Europy Wschodniej'' wygłosił
dr Rolf Grewe z Munster (Niemcy). Na zakończenie części oficjalnej kanclerz Kapituły
Medalu Retinologicznego prof. Irena Świetliczko wręczyła Medal Retinologiczny prof.
Susanne Binder (Austria).
W części artystycznej wystąpił zespół "Affabre Concinui", wprowadzając we
wspaniały nastrój chyba wszystkich uczestników ceremonii otwarcia Sympozjonu. Po zakończeniu
koncertu w Małej Auli i holu Auli Uniwersytetu odbyło się przyjęcie powitalne,
sponsorowane przez firmę MSD.
Obrady XXV Symposium rozpoczęły się 7 kwietnia w Sali Wielkiej Centrum Kultury Zamek. W
zjeździe uczestniczyło 460 osób, w tym 40 gości zagranicznych z Anglii, Austrii,
Francji, Hiszpanii, Indii, Niemiec, Rosji, Stanów Zjednoczonych i Szwajcarii (wśród
nich było 20 wykładowców, którzy wygłosili 24 referaty). Obradom towarzyszyła
wystawa sprzętu medycznego i leków.
Otwarcia zjazdu dokonała prof. Krystyna Pecold, słowo wprowadzające wygłosił prof. Józef
Kałużny, a referat wprowadzający na temat wtórnego odwarstwienia siatkówki - jego
patogenezy i cech klinicznych przedstawił dr Jacek Kański.
W pierwszym dniu obrad odbyło się sześć sesji naukowych.
I sesja naukowa (prowadzący: prof. M. Starzycka, prof. B. Damato, prof. E. S.
Gragoudas)
Temat: Wtórne odwarstwienie siatkówki - nowotwory
Wygłoszono 6 referatów. W dyskusji prof. Starzycka zapytała prof. Gragoudasa o wysokość
guza jako czynnik ryzyka. Odpowiedź: najistotniejsza jest średnica guza. Dr Wasilewicz
zwrócił się do prof. Gragoudasa z pytaniem o częstość naciekania nerwu wzrokowego
przez czerniaki. Odpowiedź: bardzo rzadko. Dr Zając-Pytrus interesowało zagadnienie różnicowania
neowaskularyzacji w przebiegu AMD i melanoma malignum z zastosowaniem kolorowej
ultrasonografii dopplerowskiej. Zdaniem jednej z autorek referatu, dr Modrzejewskiej, różnicowanie
jest możliwe.
II sesja naukowa (prowadzący: prof. J. Kałużny)
Temat: Wtórne odwarstwienie siatkówki - fakomatozy
Przedstawiono 5 referatów, w dyskusji dr Krawczyński zapytał, czy wyniki badań
genetycznych pozwalają uzyskać powiązania genotyp - fenotyp. W odpowiedzi dr
Krzystolik wyjaśnił, że brak jest korelacji między mutacją genową a zmianami w narządzie
wzroku, istnieje natomiast związek między mutacją genową a zmianami w innych narządach.
Prof. Grange zapytał dr Gotz-Więckowską, czy wśród przedstawionej grupy pacjentów z
wtórnym odwarstwieniem siatkówki w przebiegu zespołu Sturge-Webera w oczach towarzyszących
występowały naczyniaki naczyniówki bez odwarstwienia siatkówki i czy były leczone
fotokoagulacją laserową. Autorka odpowiedziała, że owszem, występowały przypadki małych
naczyniaków, które poddano stałej obserwacji. W uwagach do tego referatu prof. Prost
stwierdził, że cennym uzupełnieniem leczenia naczyniaków bez wtórnego odwarstwienia
siatkówki jest fotokoagulacja laserem diodowym, a prof. Kałużny podkreślił znaczenie
angiografii indocyjaninowej w diagnostyce naczyniaków. Na zakończenie dyskusji dr
Krzystolik zapytał, czy w zespole Wyburn-Mason istnieje predyspozycja do występowania
zmian w konkretnych miejscach mózgu. Autor, prof. Prost, odpowiedział, że zmiany
naczyniowe mogą pojawiać się wszędzie.
III sesja naukowa (prowadzący: prof. S. Binder, prof. S. Clemens, prof. J.
Nawrocki)
Temat: Chirurgia witreoretinalna we wtórnym odwarstwieniu siatkówki
Wygłoszono 8 referatów. W dyskusji dr Zając-Pytrus zapytała prof. S. Binder, w jakich
przypadkach stosuje stałą tamponadę olejem silikonowym. Odpowiedź: bardzo rzadko w
oczach po ciężkich urazach. W uzupełnieniu prof. Nawrocki dodał, że niekiedy stosuje
ją również w przypadkach znacznej hipotonii i resztkowego odwarstwienia siatkówki,
chociaż w tym ostatnim przypadku bardziej wskazana jest reoperacja. Dr Mackiewicz zwrócił
się do prof. Binder z pytaniem o rutynowe postępowanie podczas usuwania oleju
silikonowego. Odpowiedź: dwie sklerotomie i pompa, jeżeli konieczność usunięcia błon
to kolejna witrektomia. Prof. Binder zapytała prof. Grange, dlaczego nie wykonuje on
fotokoagulacji laserowej po witrektomii z powodu wtórnego odwarstwienia siatkówki w
przebiegu cukrzycy. Odpowiedział, że jego własne doświadczenie jest następujące: w
większości przypadków wystarcza uwolnienie trakcji, są też doniesienia o samoistnej
regresji zmian. Kolejne pytanie zadała prof. Binder dr. Bolkowi: jakiej firmy lasera
erbowego używano? Odpowiedź: Coherent. Ustosunkowując się do pytania prof. Binder, czy
zdaniem autorów laser erbowy może być stosowany do koagulacji naczyń, dr Bolek
stwierdził, że używa małych mocy do zamknięcia naczyń przed przecięciem trakcji.
IV sesja naukowa (prowadzący: prof. B. Koraszewska-Matuszewska, prof. F. Koch,
prof. M. Prost)
Temat: Retinopatia wcześniaków i retinoschisis
Przedstawiono 4 referaty. W dyskusji prof. Prost zwrócił się do prof. Clemensa z
pytaniem, czy po wykonanej witrektomii stosuje endotamponadę w celu uzyskania przyłożenia
siatkówki. Autor odrzekł, że czeka na samoistne wchłonięcie płynu podsiatkówkowego.
Na kolejne pytanie prof. Prosta: jakie są wyniki w przypadku witrektomii wykonanej w
przypadkach zamkniętego lejka, prof. Clemens odpowiedział, że zawsze do tej pory udawało
mu się otworzyć lejek. Dr Gotz-Więckowska zapytała dr Hautza, czy fotokoagulacja w
przypadkach retinopatii wcześniaków w strefie I wykonywana była podczas jednej sesji i
czy zabieg wykonywany był w znieczuleniu ogólnym. Odpowiedź: znieczulenie ogólne,
jedna sesja. Dr Pojda-Wilczek jako komentarz do pracy na temat wyników leczenia
retinoschisis z towarzyszącym odwarstwieniem siatkówki stwierdziła, że nie można
interpretować różnic w ERG w przebiegu odwarstwienia i retinoschisis. |
|
V sesja naukowa (prowadzący: prof. H. Niżankowska,
prof. A. Krause, prof. O. Palacz)
Temat: Badania eksperymentalne i tematy wolne
Wygłoszono 8 referatów.
VI sesja naukowa - Sesja Plakatowa (prowadzący: prof. D. Karczewicz, prof. S.
Pojda)
Przedstawiono 40 plakatów. Sesja plakatowa była ostatnim posiedzeniem w pierwszym dniu
obrad. Wieczorem uczestnicy zjazdu spotkali się na kolacji koleżeńskiej, która odbyła
się w piwnicach zamku w Kórniku.
8 kwietnia odbyły się następujące sesje naukowe.
VII sesja naukowa (prowadzący: prof. K. Raczyńska, prof. S. Milewski, prof. Zagórski)
Temat: Chirurgia witreoretinalna. Cz. II: Nowe techniki operacyjne
Wygłoszono 7 referatów. W dyskusji w nawiązaniu do wystąpienia dr Wieganda na temat
profilaktycznej obwodowej krioretinopeksji jako prewencji odwarstwienia siatkówki po
chirurgii plamki prof. Milewski podkreślił, że kriopeksja nie jest procedurą obojętną
dla oka - towarzysząca jej dyspersja barwnika może pociągać za sobą poważne
konsekwencje. Z pytaniem dotyczącym powyższego referatu zwróciła się do autora prof.
Binder: jakiego pochodzenia były to otwory? Autor stwierdził, że były to idiopatyczne
otwory wcześniej nieleczone operacyjne. W odpowiedzi na pytanie prof. Raczyńskiej o
degradację semifluoranu dr Meller stwierdził, że brak jest doświadczenia z
zastosowaniem preparatu u ludzi, nie powinno się przekraczać okresu 3 miesięcy.
VIII sesja naukowa (prowadzący prof. A. Stankiewicz)
Temat: Chirurgia witreoretinalna cz. III
Przedstawiono 9 referatów. W dyskusji dr Rynarzewska zapytała autorów pracy na temat
chirurgicznego leczenia otworów olbrzymich siatkówki o to, jaki olej podawano. Odpowiedź
dr Zając-Pytrus: olej 5000 j, w niektórych przypadkach do rozważenia, czy nie starczy
endotamponada gazem w zależności od zagrożenia reproliferacjami, w każdym przypadku
autorzy wykonują grube opierścienienie, a w przypadku obwodowych proliferacji usunięcie
soczewki. Nawiązując do referatów na temat pneumoretinopeksji, prof. Pecold stwierdziła,
że jest to chirurgia minimalna, której cała trudność polega na właściwej
kwalifikacji, zła kwalifikacja prowadzi do nasilenia PVR, a następnie do odwarstwienia
siatkówki. Gdy stosuje się tę metodę w otworach bez trakcji, procent powodzenia może
dochodzić do 97%, w otworach olbrzymich lepiej stosować witrektomię. W uzupełnieniu dr
Kmera-Muszyńska dodała, że pneumoretinopeksja jest dobrą metodą w rękach doświadczonego
chirurga. Dr Zając-Pytrus stwierdziła, że w dwóch przypadkach proliferacyjnej
retinopatii cukrzycowej podanie CSF6 bardzo nasiliło PVR. Prof. Binder, gratulując dr.
Mackiewiczowi ciekawego wystąpienia na temat witrektomii w leczeniu samoistnych i wtórnych
zwłóknień przedsiatkówkowych, stwierdziła, że w swoim materiale również lepsze
wyniki uzyskiwała w zwłóknieniach idiopatycznych. Prof. Koraszewska zwróciła się do
prof. Prosta z pytaniem, po jakim czasie usuwano olej silikonowy po witrektomii z powodu
odwarstwienia siatkówki u dzieci i czy występowała wznowa odwarstwienia siatkówki.
Odpowiedź: w 60% przypadków usunięcie oleju w okresie od 3 do 6 miesięcy, rozwój PVR
często uniemożliwiał usunięcie oleju.
Zamykając sesję, prof. Stankiewicz pogratulował dr Nagpal z Indii zebranej liczby 800
przypadków choroby Ealesa. Podkreślił też, że w diagnostyce wirusowych zapaleń wnętrza
gałki ocznej istotne znaczenie odgrywają badania DNA wirusa po biopsji.
IX sesja naukowa (prowadzący: prof. M. Roldan-Pallares, prof. A. Fryczkowski)
Temat: Starcze zwyrodnienie plamki i inne choroby plamki
Wygłoszono 8 referatów.
X sesja naukowa (prowadzący: prof. W. Romaniuk, prof. J. Toczołowski)
Temat: Metody konwencjonalne w leczeniu odwarstwienia siatkówki
Przedstawiono 3 referaty. W dyskusji prof. Pecold zapytała dr Ortyl, przedstawiającą
pracę na temat wyników reoperacji przedarciowego odwarstwienia siatkówki, jaka była
przerwa między kolejnymi operacjami. Odpowiedź: wynosiła do 8 miesięcy. Dr
Pojda-Wilczek, odpowiadając na pytanie prof. Pecold, dlaczego w tylu przypadkach w
przedstawionym materiale wykonano opierścienienie, stwierdziła, że były to oczy po
urazach, z licznymi otworami, zagrożone wystąpieniem PVR, zabieg często traktowano jako
przygotowanie do witrektomii.
Zamknięcia zjazdu dokonała prof. Pecold. Postanowiono, że temat główny następnego
Symposium Retinologicum ustalony zostanie podczas Krajowego Zjazdu Okulistów Polskich w
Warszawie.
Dyplom za najlepszy plakat dla autorów poniżej 35. roku życia otrzymali:
- J. Kłos-Rola i wsp.: Ciśnienie wewnątrzgałkowe po witrektomii z
zastosowaniem różnych rodzajów endotamponady wewnętrznej,
- P. Fryczkowski i wsp.: Przypadek ostrej obustronnej wieloogniskowej
epiteliopatii.
Dyplomem za najlepszy referat dla autorów poniżej 35. roku życia zostali uhonorowani:
- A. Kubicka-Trząska i wsp.: Zastosowanie angiografii indocyjaninowej w
diagnostyce różnicowej oraz ocenie skuteczności leczenia czerniaków naczyniówki metodą
brachyterapii,
- P. Dillinger i wsp. (Sulbach, Niemcy): Witrektomia z odbarczeniem tętniczo-żylnym
w zamknięciu gałęzi żylnej siatkówki,
- A. Zubilewicz i wsp.: Wpływ FG2, VEGF i EGF na proliferację i przeżycie
komórek śródbłonka kapilarów naczyniówki.
Praca wpłynęła do Redakcji 7.05.2002 r. (99).
Adres do korespondencji (Reprint requests to):
dr n. med. Anna Gotz-Więckowska
ul. Długa 1/2
61-848 Poznań |
|
|
|
