|
IV Sympozjum Sekcji Jaskry PTO,
które odbyło się w dniach od 15 do 17 kwietnia 2004 r. we
Wrocławiu, miało charakter międzynarodowy. Oficjalnymi językami
obrad były polski i angielski. Liczba uczestników z kraju
przekroczyła liczbę 800. Wzrosła tym razem do około 50 osób
liczba gości z krajów sąsiednich, zarówno ze Wschodu – z Litwy
(Wilno), Białorusi (Grodno, Mohylew), Ukrainy (Lwów) i Rosji
(Moskwa), jak i z Zachodu – przede wszystkim z Niemiec.
Tematami głównymi Sympozjum były tradycyjnie: patomechanizm
neuropatii jaskrowej, postępy leczenia zachowawczego oraz
postępy chirurgii jaskry. Zmieniona została natomiast formuła
Sympozjum, oparta dotychczas na dwóch nurtach: zamawianych
referatach programowych i doniesieniach ustnych zgłaszanych
przez uczestników.
Tym razem uznaliśmy, że wartość naukowo-dydaktyczna referatów
programowych przedstawianych bądź przez wykładowców z głównych
ośrodków glaukomatologicznych w Polsce, bądź przez wybitnych
ekspertów z Europy i Stanów Zjednoczonych wymaga przedłużenia
czasu przeznaczonego na poszczególne wystąpienia oraz stworzenia
możliwości bezpośredniej dyskusji po każdym z nich.
Podjęliśmy zatem próbę takiego rozwiązania, które z jednej
strony pozwoliło wszystkim uczestnikom na niezakłócone śledzenie
głównego nurtu obrad, a z drugiej umożliwiło prezentację
zgłoszonych na Sympozjum doniesień zarówno w formie plakatowej,
jak i ich równoczesną publikację drukiem w numerze specjalnym
„Kliniki Ocznej”. Zeszyt ten został sfinansowany z opłat
zjazdowych i przekazany uczestnikom Sympozjum wraz z kompletem
materiałów. Dzięki wyrażeniu zgody przez ZG PTO i zespół
redakcyjny „Kliniki Ocznej” na realizację tego pomysłu P. T.
autorzy wzbogacili swój dorobek o liczącą się publikację, a
pozostali uczestnicy – o trwały i nieopóźniony w czasie zapis
treści tych wszystkich prezentacji, które zostały przygotowane
do druku zgodnie z regulaminem „Kliniki Ocznej”.
Ceremonia otwarcia IV Sympozjum wiązała się z uhonorowaniem
piszącej te słowa medalem Optime de glaucomatologia mementi „za
szczególne zasługi w rozwoju i propagowaniu wiedzy o jaskrze”
(ryc. 1).
Laudację w imieniu kapituły medalu wygłosiła prof. Helena
Żygulska-Mach z Collegium Medium Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Wykład inauguracyjny laureatki, noszący tytuł „Dlaczego, jeśli
jest tak dobrze, jest tak źle? ”, opierał się na wynikach
czteroletnich badań epidemiologicznych jaskry i nadciśnienia
ocznego, prowadzonych w klinice wrocławskiej na blisko
5-tysięcznej grupie mieszkańców Wrocławia w wieku 40-79 lat,
wybranych w wyniku losowania warstwowego, proporcjonalnego
według algorytmu opracowanego przez GUS.
Dzięki firmie Pfizer – sponsorowi uroczystego otwarcia IV
Sympozjum Jaskry – część artystyczną stanowiło doskonałe
„Piano-show” w wykonaniu Waldemara Malickiego, a część
gastronomiczną – przyjęcie powitalne w foyer Teatru Polskiego, w
gmachu, w którym toczyły się obrady całego Sympozjum (ryc. 2).
Pierwszą sesję plenarną, poświęconą patomechanizmowi neuropatii
jaskrowej otworzył wykład prof. Josefa Flammera z Bazylei o
patofizjologii uszkodzenia jaskrowego, po czym prof. Jost B.
Jonas (Mannheim) mówił o zmianach morfologicznych nerwu
wzrokowego, a prof. Juhani Airaksinen (Oulu) przedstawił
niezwykle ciekawą, prowadzoną przez wiele lat dokumentację
fotograficzną postępującego zaniku włókien nerwowych w
rozwijającej się jaskrze preperymetrycznej. W tym kontekście
prof. Bronisława Koraszewska-Matuszewska podjęła trudny temat
diagnostyki jaskry młodzieńczej w okresie preperymetrycznym.
Wyniki badań relacji przepływu włośniczkowego i wyników
morfomerii tarczy nerwu wzrokowego w jaskrze przedstawiła dr J.
Harazny, reprezentująca grupę badaczy z uniwersytetów w Erlangen
i Mannheim, a wyniki badań wrocławskich – dr Agnieszka
Jamrozy-Witkowska.
Rola ciśnienia wewnątrzgałkowego w neuropatii jaskrowej oraz
rola badań nad leczeniem hipotonizującym, mistrzowsko
przedstawione przez profesorów A. Harrisa (Indianapolis), G.
Spaetha (Filadelfia) oraz W. Wieganda (Hamburg), były
wprowadzeniem do następnego z tematów głównych – postępów
zachowawczego leczenia jaskry (ryc. 3).
W tym dziale strategię leczenia, zależną od czynników ryzyka
neuropatii, omówił prof. Roman Goś, a prof. John Thygessen
(Kopenhaga) przedstawił nowe zasady leczenia farmakologicznego
ogłoszone w 2003 r. przez Europejskie Towarzystwo Jaskry. Własne
poglądy na wybór leku w zachowawczym leczeniu jaskry były
przedmiotem wystąpienia prof. M. Prosta, a doświadczenia
kliniczne z analogami prostaglandyn – referatu dr. Stefano
Gandolfiego z Parmy. Prof. Andrzej Stankiewicz zreferował wyniki
polskich wieloośrodkowych badań tolerancji preparatu Nyolol Gel
firmy Novartis Ophthalmics.
Szczególnym akcentem pierwszego dnia obrad był wykład prof.
George”a Spaetha w sesji specjalnej, zatytułowany „Prawidłowe
rozpoznanie sekretem efektywnego leczenia jaskry”. Była to
rzeczywista synteza wiedzy wytrawnego klinicysty i dociekliwego
badacza, pragmatycznie przedstawiona na użytek każdego okulisty
praktyka.
Pierwszy dzień Sympozjum zakończył bankiet sponsorowany przez
firmę MSD, po którym „seniorzy”, najpierw zasiadający do kolacji
w Sali Rycerskiej wrocławskiego ratusza, mieli możliwość
dołączenia do żywiołowej zabawy pozostałych uczestników,
bawiących się przy licznych samoobsługowych bufetach w stylowych
wnętrzach ratuszowej Piwnicy Świdnickiej (ryc. 4).
Drugi dzień obrad w całości był poświęcony postępom w
chirurgicznym leczeniu jaskry. Rozpoczął go referat prof.
Ariadny Gierek-Łapińskiej i R. Leszczyńskiego na temat
laseroterapii w leczeniu jaskry.
Chirurgię jaskry wrodzonej reprezentowały dwa wykłady: prof.
Franza Grehna i wsp. z Würzburga, mówiący o monitorowaniu
skuteczności zabiegu za pomocą pomiarów długości osiowej gałki
ocznej, oraz prof. J. Czajkowskiego i M. Depczyńskiej,
przedstawiający obecny stan wiedzy na temat operacji
przetokowych u dzieci i młodzieży, poparty własnymi
doświadczeniami.
Pooperacyjne prowadzenie chorego po trabekulektomii, w
szczególności sterowanie procesem bliznowacenia po
przeciwjaskrowych operacjach filtracyjnych metodami modulacji
aktywności fibroblastów – między innymi terapią fotodynamiczną –
zostało przedstawione przez dr. Salvatore Grisantiego z Kliniki
Uniwersyteckiej w Tübingen. Temat ten szerzej omawiali również
prof. Jerzy Szaflik i A. Zalewska-Żmijewska oraz dr Wojciech
Karwatowski z Leicester. Z kolei prof. G. Spaeth z Filadelfii
podkreślał zalety użycia szwów regulowanych w aspekcie
minimalizacji powikłań i poprawy efektu operacyjnego.
Na temat operacji nieprzenikających w jaskrze otwartego kąta na
podstawie własnych wyników i badań prospektywnych mówiła dr
Sokolovskaya z Instytutu Mikrochirurgii Oka S. N. Fiodorowa w
Moskwie.
Sesję popołudniową rozpoczął wykład prof. Krystyny
Czechowicz-Janickiej pt. „Kiedy należy podjąć decyzję o
chirurgicznym leczeniu jaskry?” zalecający nieodwlekanie
leczenia operacyjnego. Słuszność tej tezy potwierdzał referat P.
Krzyżanowskiej i M. H. Niżankowskiej, który na podstawie ponad
2-letnich obserwacji dwóch grup oczu – ze słabo rozwiniętą oraz
z zaawansowaną neuropatią – wykazywał, że po 50% operacyjnym
obniżeniu cw. występuje nie tylko stabilizacja procesu
chorobowego – która była obserwowana we wszystkich oczach – ale
także ma miejsce częściowa, trwająca przez dwa lata obserwacji,
poprawa stanu morfologicznego i funkcjonalnego, którą wykazano
jednak jedynie w grupie z mniejszym wyjściowym zaawansowaniem
neuropatii.
Ostatnia sesja była poświęcona zastawkom filtrującym, których
zalety i wady omówił prof. Klaus Ruprecht z Homburga (Sara) w
wykładzie inaugurującym sesję. Dr Jarosław Marek z kliniki
wrocławskiej przedstawił zastosowanie wszczepu drenującego
Baerveldta w jaskrze po keratoplastyce drążącej, a prof. K. U.
Bartz-Schmidt – wyniki grupy badawczej z Tübingen, porównującej
efektywność działania zastawki Ahmeda, wszczepianej przez część
płaską ciała rzęskowego, z hipotonizującym wynikiem retinektomii.
Z kolei prof. J. Airaksinen z Oulu przedstawiał własne
doświadczenia z wszczepem Molteno.
Na tym zakończono obrady IV Sympozjum Jaskry, a jego uczestnicy
zostali zaproszeni na następne, V Sympozjum Jaskry we Wrocławiu
w roku 2006.
W godzinach porannych 17.04.2004 r. miało miejsce Walne
Zgromadzenie Sprawozdawczo-Wyborcze Członków Sekcji Jaskry PTO,
w czasie którego ustępujący Zarząd Sekcji otrzymał absolutorium.
W głosowaniu tajnym funkcję przewodniczącej Zarządu na następną
kadencję powierzono piszącej te słowa. Pozostali członkowie nowo
wybranego Zarządu ukonstytuowali się następująco:
wiceprzewodnicząca Sekcji Jaskry – prof. dr hab. Ariadna
Gierek-Łapińska, sekretarz – dr n. med. Anna Turno-Kręcicka,
skarbnik – dr n. med. Jarosław Marek. Członkami Zarządu zostali:
prof. dr hab. Janusz Czajkowski, prof. dr hab. Krystyna
Czechowicz-Janicka, prof. dr hab. Bronisława
Koraszewska-Matuszewska i dr n. med. Joanna Wierzbowska (ryc.
5).
Wieczorem, po zakończeniu Sympozjum firma Pfizer zaprosiła
wszystkich wykładowców, znamienitych gości i gospodarzy na
uroczystą kolację, która odbyła się w pięknej Sali Recepcyjnej
Instytutu Papieskiego na Ostrowie Tumskim. Wcześniej, w
schodzącym tarasowato ku Odrze ogrodzie, goście witani
kieliszkiem szampana mieli możliwość słuchania profesora
George’a Spaetha grającego na fortepianie na tle odbijającej się
w wodzie sylwety starego Wrocławia (ryc. 6).
Jemu także organizatorzy zawdzięczają przyjemność i satysfakcję
wysłuchania wielu zaszczycających ich stwierdzeń zawartych w
uroczystym toaście wygłoszonym podczas kolacji, której ciepła
atmosfera odpowiadała urokowi miejsca.
Wychodzących po bankiecie żegnały smukłe wieże wrocławskiej
katedry, zapraszające do spaceru po tajemniczych zaułkach wyspy…
i do rychłego tu powrotu (ryc. 7). |
|
Ryc. 1. Medal Optime de
Glaucomatologia Merenti 2004.
Fig. 1. The Medal Optime de Glaucomatologia Merenti 2004.
Ryc. 2. Widok audytorium w czasie
uroczystości otwarcia IV Sympozjum Jaskry 15.04.2004 r. Od lewej
siedzą: P. T. Juhani Airaksinen, George Spaeth z żoną, Jacek J.
Kański, Wojciech Karwatowski, Krystyna Pecold i Wanda Romaniuk.
Fig. 2. View of auditorium during the Opening Ceremony of the
IVth Polish Glaucoma Symposium in Wrocław, 15.04.2004. There are
seating from the left: Juhani Airaksinen, Mrs & Mr George Spaeth,
Jacek J. Kański, Wojciech Karwatowski, Krystyna Pecold and Wanda
Romaniuk.
Ryc. 3. Prezydium drugiej części
sesji, zatytułowanej „Patomechanizm neuropatii jaskrowej”. Od
lewej siedzą: prof. Zbigniew Zagórski (Lublin, PL), prof. Alon
Harris (Indianapolis, USA), prof. Wolfgang Wiegand (Hamburg, D)
i prof. Krystyna Czechowicz-Janicka (Warszawa, PL).
Fig. 3. Chairmen of the 2nd part of the Session „Pathogenesis of
glaucomatous optic neuropathy”. There are seating from the left:
prof. Zbigniew Zagórski (Lublin, PL), prof. Alon Harris
(Indianapolis, USA), prof. Wolfgang Wiegand (Hamburg, D) and
prof. Krystyna Czechowicz-Janicka (Warsaw, PL).
Ryc. 4. Wieczorny bankiet
zorganizowany po pierwszym dniu obrad dla wszystkich uczestników
Sympozjum w Piwnicy Świdnickiej wrocławskiego ratusza przez
firmę MSD.
Fig. 4. Evening Reception organized by MSD after the 1th Day of
the IVth Polish Glaucoma Symposium for all its participants in
„Piwnica Świdnicka” (Town Hall).
Ryc. 5. Zakończenie IV Sympozjum
Jaskry. Prof. Krystyna Pecold – Delegat Zarządu Głównego PTO na
Walne Zgromadzenie Sekcji Jaskry podaje do wiadomości wyniki
wyborów Zarządu Sekcji na kadencję 2004-2008.
Fig. 5. Closing Ceremony of the of the IVth Polish Glaucoma
Symposium in Wroclaw. Prof. Krystyna Pecold, the Delegate of the
Board of POS to the Election Meeting of the GS, informs about
the new elected Members of the Glaucoma Section Board.
Ryc. 6. Prof. George Spaeth gra na
fortepianie dla zebranych na uroczystej kolacji, zamykającej IV
Sympozjum Jaskry, w wyspowym plenerze Ostrowa Tumskiego.
Fig. 6. Prof. George Spaeth MD playing piano in the garden on
the „Ostrów Tumski” before the Official Dinner closing the IVth
Glaucoma Symposium in Wrocław.
Ryc. 7. Wrocławska katedra nocą
17.04.2004 r.
Fig. 7. View of the Wroclaw” Cathedral at night of the 17th of
the April, 2004.
|
|
